फाइल तस्बिर
जनकपुरधाम । मधेश प्रदेशको राजधानी जनकपुरधाममा ई–रिक्साको अनियन्त्रित सञ्चालन र मनपरी भाडा असुलीका कारण सर्वसाधारण यात्रुहरू दैनिक हैरान भएका छन्।
सार्वजनिक यातायातको विकल्पका रूपमा विकास भएको ई–रिक्सा अहिले समस्या बन्न पुगेको छ। शहरका मुख्य स्थानहरू — रामानन्द चोक, जानकी मन्दिर, बसपार्क, जनक चोक, कदम चोक र पिडारी चोक क्षेत्रमा ई–रिक्साको अत्यधिक चापका कारण जाम नियमित जस्तै भएको छ। अझ चिन्ताको कुरा, अधिकांश ई–रिक्सा नगरपालिकामा दर्ता नगरी संचालनमा रहेका छन्।
भाडा निर्धारण छ तर पालना छैन
शहरभित्र छोटो दूरीमा पनि तोकिएकोभन्दा बढी भाडा लिइने गुनासो सर्वत्र छ। उदाहरणका लागि, जानकी मन्दिरदेखि शिवचोकसम्मको निर्धारित भाडा १५ रुपैयाँ भए पनि चालकहरूले २० रुपैयाँ असुल्ने गरेका छन्। यस्तो मनपरी भाडा प्रणालीले दैनिक यात्रुहरूलाई आर्थिक र मानसिक दुस्ख दिइरहेको छ।
प्रशासन निष्क्रिय, नियम कार्यान्वयन कमजोर
यातायात नियम विपरीत सञ्चालन भइरहेका यी सवारीसाधनबारे ट्राफिक प्रहरी र स्थानीय प्रशासनले नियमित निगरानी नगरेको यात्रुहरू बताउँछन्। परिणामस्वरूप, यातायात व्यवस्था अस्तव्यस्त बनेको छ भने ट्राफिक जाम शहरको नियमित समस्या बनिसकेको छ।
नगरपालिकाको चेतावनी : अब नियम तोड्नेलाई जरिवाना
ई–रिक्साको यो विकराल समस्यालाई मध्यनजर गर्दै जनकपुरधाम उपमहानगरपालिकाले कडाइ गर्ने निर्णय गरेको छ। नगरप्रमुख मनोजकुमार साहका अनुसार, अबदेखि दर्ता नगरी सञ्चालन हुने ई–रिक्सालाई रु। २०० जरिवाना गरिनेछ।
नयाँ मापदण्ड लागू हुँदै
उपमहानगरले ई–रिक्सा व्यवस्थापनका लागि रुट इजाजत, निश्चित भाडादर, पार्किङ व्यवस्थापन, संकेत चिन्ह अनिवार्य गर्ने नीति ल्याएको छ। यस्ता मापदण्ड कार्यान्वयनका लागि सर्वपक्षीय छलफल भइरहेको जनाइएको छ।
समाधान चाहिन्छ — सहकार्य र दृढता आवश्यक
शहरको सार्वजनिक यातायात व्यवस्थित गर्न ई–रिक्साको अनुगमन, दर्ता र रुट व्यवस्थापन अत्यावश्यक भइसकेको छ। तर, स्थायी समाधानका लागि स्थानीय प्रशासन, ट्राफिक प्रहरी, चालक समूह, र यात्रुहरू बीच सहकार्य र अनुशासन आवश्यक छ।
जनकपुरधामजस्तो सांस्कृतिक र पर्यटकीय सहरमा यातायातका यस्ता समस्या दीर्घकालीन रूपमा समाधान नगरेसम्म, यहाँको विकासमा बाधा पुगिरहने निश्चित छ।
